Биз Ўзбекистон иқтисодий тарихидаги энг улкан ва ҳайратланарли «молиявий қалқон» шаклланишига гувоҳ бўлмоқдамиз. Марказий банкнинг 2026 йил 1 январь ҳолатига кўра эълон қилган маълумотлари шунчаки қуруқ рақамлар эмас, балки мамлакатнинг ташқи иқтисодий шокларга нисбатан чидамлилиги мутлақо янги босқичга чиққанидан далолатдир. Ўзбекистоннинг халқаро захиралари кетма-кет беш ой давомида рекордларни янгилаб, 66,31 миллиард долларга етди. Биргина декабрь ойининг ўзида активлар 5,07 миллиард долларга ёки 8,3 фоизга кўпайган бўлса, 2025 йил давомида умумий ўсиш ҳайратланарли 61 фоизни ташкил этди.

1. «Олтин иситмаси»: Резервларнинг 83 фоизи қимматбаҳо металлда

Бугунги кунда захираларнинг асосий драйвери ва таянчи — олтиндир. Унинг қиймати илк бор 55 миллиард долларлик довондан ошиб ўтди. 

Физик ҳажм нуқтаи назаридан олтин захиралари 391,9 тоннага етганини алоҳида таъкидлаш лозим. Марказий банк жаҳон бозорида нархлар юқорилигига қарамай, декабрь ойида яна 12,4 тонна олтин сотиб олди. Бу ҳаракат регуляторнинг активларни шунчаки диверсификация қилишдан кўра, кўпроқ «хавфсиз порт» (safe haven) стратегиясига урғу бераётганини кўрсатади.

2. Валюта ва қимматли қоғозлар: Барқарор ликвидлик омили

Захираларнинг валюта қисми ҳам ўзининг ижобий ўсиш тенденциясини сақлаб қолди. Хорижий валюта активлари 10,64 миллиард долларга етиб, бир ойда 8,45 фоизлик ўсишни қайд этди. Ушбу маблағларнинг катта қисми хорижий тижорат банкларидаги омонатларда ва Халқаро валюта жамғармаси каби нуфузли институтларда сақланмоқда. Шу билан бирга, регулятор хорижий қимматли қоғозлар портфелини 1,53 миллиард доллар даражасида барқарор сақлаб турибди.

3. 2026 йил учун асосий кўрсаткичлар таҳлили

2025 йил 1 декабрь ҳолатига кўра 61,24 миллиард доллар бўлган умумий захиралар 2026 йилнинг 1 январига келиб 66,31 миллиард долларга етди, бу эса 8,3 фоизлик соф ўсишдан далолат беради. Худди шундай суръат олтин активларида ҳам кузатилиб, 50,86 миллиард доллардан 55,09 миллиард долларгача кўтарилди. Олтиннинг физик ҳажми 12,23 миллион унциядан 12,6 миллион унциягача (3,02 фоизга) ошган. Бу рақамлар Ўзбекистон иқтисодиётининг ташқи қарзни қоплаш қобилияти мисли кўрилмаган даражада мустаҳкам эканини исботлайди.

«Молиявий Қалъа» стратегияси ва келажак истиқболлари

Ўзбекистон Марказий банкининг бу даражадаги улкан захираларни тўплаши мамлакатнинг суверен кредит рейтинги ошишига хизмат қилувчи асосий омилдир. С&P Global Ratings агентлиги мамлакат рейтингини 'BB' (Барқарор) даражасига кўтаргани бежиз эмас. Агар 2026 йилда олтин нархи кутилаётган 5,000 доллар чегарасига етса, мамлакат захиралари яна 6-7 миллиард долларга қимматлашиши муқаррар. Ҳозирда мавжуд захиралар 9 ойдан ортиқ импортни қоплашга етарли бўлиб, бу Ўзбекистонни минтақадаги энг мустаҳкам «молиявий қалъа»га айлантиради.